Budownictwo w Polsce stoi przed kolejnym etapem zmian. Projekt nowych Warunków Technicznych, określanych powszechnie jako WT 2026, wpisuje się w szerszy kierunek związany z efektywnością energetyczną budynków, ograniczaniem strat ciepła i coraz dokładniejszym projektowaniem detali.
Na dzień przygotowania tego artykułu nowe przepisy pozostają projektem, dlatego ich ostateczny kształt może się jeszcze zmienić. Sam kierunek regulacji jest jednak wyraźny. Zgodnie z projektem nowych Warunków Technicznych przygotowanym przez Ministerstwo Rozwoju i Technologii nowe regulacje mają między innymi aktualizować i doprecyzowywać obecne wymagania oraz odpowiadać na zmiany technologiczne zachodzące w budownictwie.
W przypadku stolarki okiennej szczególnej uwagi wymaga cały detal otworu okiennego. Dobre parametry samego okna są ważne, ale na końcowy efekt wpływają również sposób montażu, uszczelnienie połączenia z murem, ograniczenie mostków cieplnych, rozwiązanie strefy podokiennej, montaż parapetu oraz uwzględnienie ewentualnych osłon zewnętrznych.
Dobre parametry stolarki to dopiero część całego rozwiązania
Okno jest jednym z tych elementów budynku, w których spotyka się wiele różnych materiałów i funkcji. Ościeżnica, mur, warstwa izolacji oraz materiały montażowe i uszczelniające muszą wspólnie stworzyć prawidłowo działający detal.
Ten obszar od wielu lat rozwija ISO-Chemie, firma specjalizująca się w rozwiązaniach do montażu i uszczelniania stolarki otworowej.
Jednym z przykładów są systemy ISO-TOP WINFRAMER „TYP 1” i „TYP 3”, przeznaczone do montażu okien w zewnętrznej warstwie izolacji cieplnej. Rozwiązania zostały opracowane między innymi z myślą o ograniczeniu wpływu mostków cieplnych i właściwym przenoszeniu obciążeń.
Systemy WINFRAMER TYP 1 i TYP 3 zostały również sklasyfikowane przez Passive House Institute jako certyfikowane komponenty do zastosowania w budownictwie pasywnym.
Szczelność połączenia okna z murem. Co mówią obecne przepisy?
W tym miejscu warto spojrzeć nie tylko na technologię, ale również na obowiązujące wymagania prawne.
Warunki Techniczne wskazują, że połączenia okien z ościeżami należy projektować i wykonywać pod kątem osiągnięcia całkowitej szczelności na przenikanie powietrza.
Przepisy podają jednocześnie konkretne parametry dla samych okien i drzwi balkonowych oraz zalecane poziomy szczelności całych budynków. Nie wskazują natomiast osobnej wartości granicznej odnoszącej się wyłącznie do infiltracji powietrza przez połączenie okna z ościeżem.
Podstawą prawną jest Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w szczególności pkt 2.3 załącznika nr 2 dotyczący szczelności na przenikanie powietrza.
Na tę różnicę zwraca uwagę Jarosław Wiczuk, Dyrektor Sprzedaży Polska ISO-Chemie:
„Obecny przepis mówi o konieczności osiągnięcia całkowitej szczelności połączenia okna z ościeżem, ale nie wskazuje konkretnej wartości granicznej dla tego połączenia. Czytając go dosłownie, można odnieść wrażenie, że infiltracja powietrza powinna wynosić zero. Technicznie jest to możliwe, ale z punktu widzenia wykonawcy problemem jest brak jasno określonego marginesu dopuszczalności wykonanej pracy.”
Jarosław Wiczuk, Dyrektor Sprzedaży Polska ISO-Chemie
Projekt nowych Warunków Technicznych ma ten obszar doprecyzować. Według informacji przekazanych przez ISO-Chemie w projekcie pojawił się już konkretny współczynnik infiltracji powietrza dla połączenia okna z ościeżem.
Pierwotnie przewidziano wartość nie większą niż 0,3 m³/(m·h·daPa²/³). W toku konsultacji społecznych ISO-Chemie zgłosiło uwagę dotyczącą obniżenia tej wartości do 0,1 m³/(m·h·daPa²/³). Jak informuje firma, uwaga została uwzględniona.
Na moment publikacji nadal mówimy jednak o projekcie. Ostateczne wymaganie będzie można jednoznacznie potwierdzić dopiero po opublikowaniu nowego rozporządzenia.
„Jeżeli w finalnym rozporządzeniu pojawi się konkretna wartość dla połączenia okna z ościeżem, wykonawca otrzyma jasny punkt odniesienia. Będzie można określić, co jest dopuszczalne, a co nie. Dlatego samo doprecyzowanie tego wymagania oceniam pozytywnie.”
Jarosław Wiczuk, Dyrektor Sprzedaży Polska ISO-Chemie
To ważna zmiana również z szerszej perspektywy. Pokazuje, że w nowoczesnym budownictwie coraz większego znaczenia nabiera nie tylko parametr pojedynczego produktu, ale również sposób wykonania konkretnego połączenia.
Szczelność połączenia ma znaczenie dla całej przegrody
Jednym z rozwiązań ISO-Chemie przeznaczonych do uszczelniania złącza okiennego jest ISO-BLOCO HYBRATEC, wielofunkcyjna taśma opracowana tak, aby realizować kilka funkcji w jednym złączu, od szczelności powietrznej, przez izolację cieplną, po ochronę przed wpływem warunków zewnętrznych.
Produkt został również sklasyfikowany przez Passive House Institute jako komponent przeznaczony do zastosowania w budownictwie pasywnym.
Sama jakość materiału nie rozwiązuje jednak wszystkiego. Równie istotne jest prawidłowe zaprojektowanie detalu i zastosowanie danego rozwiązania zgodnie z jego przeznaczeniem.
„Możemy zastosować stolarkę o bardzo dobrych parametrach, ale jej potencjał trzeba jeszcze prawidłowo przenieść na gotowy budynek. Sposób osadzenia okna, jego uszczelnienie oraz połączenie z warstwą izolacji mają realne znaczenie dla funkcjonowania całej przegrody. Dlatego coraz ważniejsze jest, aby o rozwiązaniu montażowym myśleć już na etapie projektu, a nie dopiero wtedy, kiedy okna pojawiają się na budowie.”
Jarosław Wiczuk, Dyrektor Sprzedaży Polska ISO-Chemie
Wiedza projektowa musi spotkać się z wykonaniem
Projekt może bardzo dobrze opisywać sposób montażu stolarki, ale ostateczna jakość detalu zależy również od wykonania. To jeden z powodów, dla których ISO-Chemie łączy rozwój produktów z edukacją wykonawców i praktycznymi szkoleniami.
Przykładem są organizowane przez firmę pikniki branżowe, podczas których montaż stolarki odbywa się bezpośrednio na placu budowy. Uczestnicy mogą zobaczyć rozwiązania nie na rysunku czy slajdzie, ale podczas rzeczywistego montażu.
RAILING uczestniczy w tym formacie jako Partner wydarzeń. Dla naszej firmy jest to możliwość zobaczenia, jak rozwiązania związane ze stolarką, uszczelnieniem i całym otworem okiennym funkcjonują bezpośrednio na budowie.
„Na budowie bardzo szybko widać, czy rozwiązania zaplanowane na etapie projektu są czytelne również dla wykonawcy. Wiedza techniczna ma największą wartość wtedy, kiedy można ją prawidłowo zastosować w konkretnym detalu i powtarzalnie wykonać na kolejnych realizacjach.”
Jarosław Wiczuk, Dyrektor Sprzedaży Polska ISO-Chemie
Strefa podokienna również powinna być częścią projektu
Otwór okienny nie kończy się na ramie i złączu z murem. Kolejnym miejscem wymagającym świadomego rozwiązania jest strefa podokienna.
Technologia stolarki, systemy uszczelniające i materiały montażowe przez ostatnie lata rozwijały się bardzo dynamicznie. W naszej ocenie montaż parapetu zewnętrznego pozostawał jednak jednym z mniej rozwijanych elementów strefy okna.
Pękająca elewacja w sąsiedztwie parapetu, zacieki czy problemy związane z późniejszym demontażem parapetu to sytuacje, o których słyszeliśmy od klientów i wykonawców.
Między innymi z tych obserwacji powstał System SMART do montażu parapetów zewnętrznych
„Budowa się zmienia, stolarka się zmienia, mamy coraz lepsze materiały i coraz bardziej zaawansowane rozwiązania montażowe. Natomiast jako producent parapetów przez długi czas nie widzieliśmy równie dużego przełomu w samym sposobie ich montażu. W pewnym momencie zadaliśmy sobie pytanie: czy można zrobić to inaczej i wyeliminować część problemów, które pojawiają się później na elewacji? Tak zaczęły się prace nad Systemem SMART.”
Andrzej Twardowski, właściciel RAILING
System SMART pozwala przygotować miejsce pod późniejszy montaż parapetu na wcześniejszym etapie prac. Sam parapet może zostać zamontowany później, również po wykonaniu elewacji, a w razie potrzeby zdemontowany bez ingerencji w jej powierzchnię.
System występuje w kilku wariantach, między innymi do zastosowania z ciepłym parapetem, adapterami lub kątownikami. Pozwala to dopasować rozwiązanie do różnych technologii i etapów realizacji.
Ważne jest jednak rozróżnienie dwóch zagadnień. System SMART nie odpowiada za osiągnięcie parametrów szczelności połączenia okna z ościeżem. Łączy je natomiast sposób myślenia o strefie okna jako o wcześniej zaprojektowanym detalu, a nie zbiorze elementów rozwiązywanych niezależnie przez kolejne ekipy.
Nad oknem pojawia się kolejny element do skoordynowania
Coraz częściej w projekcie trzeba przewidzieć również miejsce na zewnętrzną osłonę przeciwsłoneczną. Wraz z rosnącym znaczeniem komfortu letniego oraz ograniczania przegrzewania budynków zwiększa się również znaczenie żaluzji fasadowych.
RAILING nie produkuje kompletnych żaluzji. W tym obszarze działamy jako systemodawca.
Jednym z rozwijanych przez nas rozwiązań jest system żaluzji fasadowych RAFF-R, obejmujący między innymi skrzynki, prowadnice oraz elementy pozwalające dopasować system do konkretnej konfiguracji montażowej.
Przy takim rozwiązaniu znaczenie ma wcześniejsze uwzględnienie kasety, prowadnic, sposobu ich montażu oraz relacji z warstwą ocieplenia i stolarką.
To kolejny element, który warto przewidzieć razem z pozostałymi rozwiązaniami w strefie okna, zamiast pozostawiać jego rozwiązanie na końcowy etap inwestycji.
Strefa okna wymaga spójnego projektu
Jednym z ważniejszych wniosków wynikających ze zmian zachodzących w budownictwie jest potrzeba patrzenia na otwór okienny jako na całość.
Parametry stolarki, sposób jej uszczelnienia, rozwiązanie strefy podokiennej, parapet oraz sposób zabudowy osłony zewnętrznej powinny być ze sobą skoordynowane już na etapie projektu.
Coraz większego znaczenia nabiera więc współpraca producentów, architektów, projektantów i wykonawców. Każda ze stron patrzy na detal z innej perspektywy, ale dopiero połączenie wiedzy projektowej, produktowej i wykonawczej pozwala ograniczyć przypadkowe decyzje podejmowane na późniejszych etapach inwestycji.
„Z perspektywy producenta coraz wyraźniej widać, że wielu problemów można uniknąć, jeśli poszczególne rozwiązania zostaną uwzględnione odpowiednio wcześnie. Dotyczy to zarówno montażu parapetu, jak i miejsca na osłonę zewnętrzną czy sposobu połączenia tych elementów z elewacją. Im lepiej przygotowany detal, tym mniej przypadkowych decyzji pozostaje do podjęcia już na budowie.”
Andrzej Twardowski, właściciel RAILING
ISO-Chemie wnosi do tej współpracy doświadczenie związane z montażem stolarki, szczelnością połączeń i systemami stosowanymi również w budownictwie pasywnym. RAILING zajmuje się między innymi rozwiązaniami w strefie podokiennej oraz systemami do zabudowy osłon fasadowych.
Obie firmy działają w różnych obszarach, ale ich produkty spotykają się w tym samym miejscu: w otworze okiennym.
WT 2026 warto analizować już dziś
Projekt nowych Warunków Technicznych nadal znajduje się w procesie legislacyjnym. Na szczegółowe wnioski dotyczące finalnych wymagań trzeba więc poczekać do publikacji rozporządzenia.
Już teraz warto jednak obserwować kierunek zmian.
Dla producentów oznacza to potrzebę analizowania nie tylko parametrów własnych produktów, ale również ich miejsca w całym detalu. Dla projektantów coraz ważniejsze będzie koordynowanie rozwiązań na etapie koncepcji i projektu wykonawczego, a dla wykonawców czytelność dokumentacji i możliwość zastosowania rozwiązań pozwalających powtarzalnie wykonać określony detal.
W Akademii RAILING będziemy wracać do tych zagadnień, pokazując zarówno zmiany w przepisach, jak i konkretne rozwiązania techniczne oraz doświadczenia firm i ekspertów pracujących na co dzień z wymagającymi detalami budowlanymi.
O autorze
Artykuł opracował zespół RAILING na podstawie wiedzy technicznej i doświadczenia w zakresie strefy okna oraz systemów dla nowoczesnego budownictwa. Materiał uwzględnia również eksperckie informacje przekazane przez Jarosława Wiczuka, Dyrektora Sprzedaży Polska ISO-Chemie, dotyczące szczelności połączenia okna z ościeżem i projektowanych zmian w Warunkach Technicznych WT 2026.
